Kretynizm. Choroba spowodowana niedoczynnością tarczycy

Kretynizm. Choroba spowodowana niedoczynnością tarczycy

Dodano: 
Niedoczynność tarczycy
Niedoczynność tarczycy / Źródło: Shutterstock
Kretynizm to choroba związana z niedoczynnością tarczycy. Jakie objawy wskazują na kretynizm?

Kretynizm to nie obraźliwe stwierdzenie, ale nazwa choroby, która jest związana z niedoczynnością tarczycy. Daje ona wiele objawów, a jednym z nich są zaburzone czynności intelektualne.

Czym jest kretynizm?

Określenie „kretyn” jest powszechnie używane w celu obrażenia kogoś i określenia jego znikomych kompetencji intelektualnych. Tymczasem mało kto zdaje sobie sprawę z tego, że kretynizm to jednostka chorobowa, która wymaga leczenia.

Kretynizm, inaczej matołectwo lub wrodzony zespół niedoboru jodu, to choroba związana z mutacjami genów lub niedoczynnością tarczycy. Występuje już u noworodków, dwukrotnie częściej u dziewczynek niż u chłopców. Dziś jest coraz rzadziej diagnozowana (1:4000 urodzeń) głównie za sprawą badań przesiewowych noworodków. Wykonuje się je w szpitalu tuż po porodzie i sprawdza m.in. poziom TSH u dzieci. Jeśli wyniki przekraczają normę, może to oznaczać niedoczynność tarczycy.

Czytaj też:
Czarnobyl – historia. Jak doszło do największej katastrofy elektrowni atomowej?

Przyczyny choroby

Wskazuje się, że główna przyczyną choroby jest niedobór jodu. Jeśli kobieta w ciąży cierpiała na niedoczynność tarczycy (i nie leczyła jej), dziecko rodzi się z tą chorobą.

Kiedyś często diagnozowano kretynizm w rejonach górskich, gdzie występuje naturalny niedobór jodu. Przyczynę szerzenia się choroby w latach 60. XIX wieku odkrył niemiecki antropolog Rudolf Virchow. Dziś, dzięki suplementacji tego pierwiastka i wzbogacania nim soli kuchennej, chorobę tę diagnozuje się rzadko. Nakaz jodowania soli wydała Światowa Organizacja Zdrowia WHO.

Drugą przyczyną kretynizmu są mutacje genetyczne. W rzadkich przypadkach z powodu mutacji komórek może dojść do zaburzeń funkcjonowania tarczycy, przez dziecko rodzi się z wrodzoną niedoczynnością tarczycy.

Niedobór jodu a niedoczynność tarczycy

Odpowiednia podaż jodu jest bardzo istotna dla właściwego funkcjonowania gruczołu tarczycowego. To dlatego znajduje się on w kompleksach witamin, m.in. dla kobiet w ciąży. Jod produkuje tyroksynę (T4) i trójjodotyroninę (T3) – hormony tarczycowe, które wpływają na pracę mózgu, serca, nerek i całego organizmu.

Regulują również procesy dojrzewania oraz odpowiadają za właściwy wzrost u dziecka. U kobiet zaburzenia hormonów tarczycy mogą doprowadzić do zaburzeń miesiączkowania, cykli bezowulacyjnych, problemów z zajściem w ciążę. Mogą również powodować trudności z utrzymaniem ciąży, a w konsekwencji powodować poronienia.

Niedoczynność tarczycy musi być leczona u endokrynologa. Specjalista najczęściej przepisuje leki, które zawierają hormon T4, uzupełniający braki w organizmie. Wizyty powinny odbywać się regularnie, a leczenie trwa do końca życia.

Kobiety, które mają problemy z tarczycą, a które pragną zajść w ciążę, muszą pozostawać pod konsultacją endokrynologa. Jest to istotne, by nie dopuścić do zaburzeń funkcjonowania tarczycy u płodu, co w konsekwencji może spowodować m.in. kretynizm.

Czytaj też:
Endokrynolog: czym się zajmuje i jakie choroby wykrywa?

Objawy choroby

Kretynizm objawia się:

  • powiększeniem języka (makroglosją)
  • problemami z karmieniem
  • długo trwającą żółtaczką
  • suchością skóry
  • niedorozwojem żuchwy i zębów
  • zaparciami
  • niedorozwojem intelektualnym
  • zaburzeniami wzrostu

Leczenie kretynizmu

Aby chorobę można było wyleczyć, trzeba jak najszybciej ją zdiagnozować i podać hormony tarczycy. Im szybciej to nastąpi, tym łatwiej jest spowolnić rozwój choroby.

Jeśli chorobę wykryje się już u malucha i szybko wdroży leczenie, można wyprowadzić dziecko ze złego stanu. Oznacza to, że nie musi wystąpić u niego niedorozwój intelektualny, upośledzenie umysłowe czy inne objawy somatyczne. Natomiast jeśli choroba nie zostanie w porę wykryta, dokona wyniszczenia organizmu, którego nie da się już cofnąć.

Czytaj też:
Nadczynność tarczycy to podstępna choroba. Jakie są jej objawy i leczenie?

+
 0

Czytaj także