7 faktów, których nie wiesz o zdrowiu mężczyzn

7 faktów, których nie wiesz o zdrowiu mężczyzn

Dodano: 
Mężczyzna z papierosem, zdj. ilustracyjne
Mężczyzna z papierosem, zdj. ilustracyjne / Źródło: Unsplash / Jake Young
Dlaczego mężczyzna z wyższym wykształceniem żyje o 12 lat dłużej niż absolwent podstawówki? Jak maskuje się męska depresja? Poznaj ważne fakty o zdrowiu mężczyzn.

1. Mężczyźni po studiach żyją dłużej

To szokujące, ale długość życia w dużo mniejszym stopniu zależy dziś od poziomu wykształcenia niż od genów. Jest to widoczne także w Europie Zachodniej, ale tam różnice nie są tak duże jak w Polsce. 30-latek z tytułem magistra, inżyniera czy lekarza ma w Polsce perspektywę życia dłuższego o prawie 12 lat niż mężczyzna, który skończył tylko podstawówkę (oczywiście, jeśli nie zachoruje np. na trudny w leczeniu typ raka). Statystycznie pan mieszkający w małej miejscowości (poniżej 5 tys. mieszkańców) będzie żył o dwa lata krócej niż mieszkaniec dużego miasta. Skąd te szokujące różnice i dlaczego mężczyzna w Polsce powinien zostać lekarzem, inżynierem, magistrem (lub uzyskać chociaż tytuł licencjata)? Wykształcenie i dobry zawód oznaczają różnicę w stylu życia (lepsza dieta, mniej wypalonych papierosów, większa aktywność fizyczna), a także większą dbałość o siebie, wykonywanie badań profilaktycznych, łatwiejszy dostęp do usług medycznych i lepszą opiekę medyczną. Do długości życia przeciętnego Europejczyka Polakowi brakuje jednak aż pięciu lat: 74 lata (tyle żyje dziś średnio mężczyzna w Polsce) to europejska średnia, ale sprzed… 16 lat. Krótsze życie Polaka to wina stylu życia (palenie papierosów, gorsza dieta, więcej wypijanego alkoholu, większy stres), późniejszego wykrywania chorób, gorszej opieki zdrowotnej. To wszystko składa się na pięć lat życia. Niestety, nie zapowiada się, żeby polscy mężczyźni szybko dogonili Europę, bo ich długość życia rośnie bardzo powoli (w ostatnich latach zaledwie o dwa i pół miesiąca rocznie).

2. To nieprawda, że Polacy rzucają palenie

Rak płuca to nadal pierwszy nowotworowy zabójca mężczyzna w Polsce (Zabija co roku około 16 tys. mężczyzn). Przyczyną jest oczywiści palenie. W ostatnich latach liczba palaczy niemal nie spada: w 2014 r. regularnie paliło 28 proc. mężczyzn, a w 2018 r. – 27,8 proc. Jeśli wziąć pod uwagę rosnącą liczbę mężczyzn palących e-papierosy, to widać wyraźnie, że problem uzależnienia od nikotyny wcale się nie zmniejsza. Palenie przyczynia się do powstawania chorób układu krążenia i 14 typów nowotworów, m.in. płuc, nerek, gardła, krtani, pęcherza moczowego, a także chorób układu krążenia, które są pierwszą przyczyną męskich zgonów (obok palenia czynnikiem ryzyka jest nadwaga i otyłość, zła dieta, nadciśnienie, zbyt wysoki poziom cholesterolu).

3. Zaburzenia erekcji dotyczą mężczyzn w każdym wieku

Dotykają 8 proc. mężczyzn w wieku 20-29 lat, choć oczywiście wraz z wiekiem wzrasta liczba panów mających problemy z życiem seksualnym (ma na to wpływ także palenie papierosów, nadużywanie alkoholu, otyłość). W ok. 80 proc. przypadków zaburzenia erekcji są związane z innymi chorobami, często niezdiagnozowanymi i nieleczonymi, jak cukrzyca i miażdżyca. W przebiegu pierwszej z nich dochodzi do neuropatii (uszkodzenia nerwów), miażdżyca z kolei wiąże się z upośledzeniem przepływu krwi. Zaburzenia erekcji mogą być wczesnym sygnałem ostrzegawczym przed chorobami kardiologicznymi. Co drugi pacjent z chorobą wieńcową i nawet 85 proc. mężczyzn z niewydolnością serca może mieć problem z satysfakcjonującym życiem seksualnym. Również stosowanie niektórych leków czy stan po niektórych zabiegach operacyjnych (np. raka prostaty) może powodować problemy z erekcją.

4. Najczęstszym nowotworem u mężczyzn jest rak prostaty

Rak prostaty to obecnie pierwszy pod względem częstości rozpoznawania nowotwór u mężczyzn w Polsce. Co roku taką diagnozę słyszy ok. 12,5 tys. panów. Zachorowalność rośnie z wiekiem – po 80. roku życia raka prostaty ma zdecydowana większość mężczyzn (wielu z nich nie jest zdiagnozowanych). Bywa, że rozwija się on powoli, dlatego u osób w wieku 70-75 lat, jeśli nie jest to podtyp agresywny, to często w ogóle nie wymaga leczenia. W większości przypadków jednak jest ono konieczne, i to jak najszybsze, by zapobiec przerzutom. Niestety, często już w momencie zdiagnozowania występują przerzuty (stąd wysoka liczba zgonów – ok. 4,5 tys. rocznie). W ramach profilaktyki mężczyźni powinni systematycznie od 45. roku życia raz w roku chodzić na wizytę do urologa (a jeśli w rodzinie wystąpił rak gruczołu krokowego – to od 40. roku życia) oraz raz w roku wykonywać USG jamy brzusznej, które pozwoli ocenić stan górnych dróg moczowych.

5. Mężczyźni częściej ukrywają depresję i częściej popełniają samobójstwa

Apatia, smutek, przygnębienie, niechęć do działania, anhedonia (brak odczuwania radości życia), brak apetytu, problemy ze snem, częste bóle głowy to typowe objawy depresji. Jednak u mężczyzn może ona przebiegać nietypowo pod postacią drażliwości, nerwowości, nagłych wybuchów gniewu i złości. Depresji u mężczyzn często towarzyszy nadużywanie alkoholu czy uzależnienie od internetu. Najczęstszym powodem depresji są niepowodzenia w sferze zawodowej (brak pracy, niskie zarobki, nieadekwatne stanowisko w stosunku do ambicji, degradacja, brak awansu). Na drugim miejscu są problemy w związku. Depresja u mężczyzn jest diagnozowana rzadziej niż u kobiet i bardzo często pozostaje nierozpoznana. Mężczyźni rzadziej szukają pomocy u psychiatry i trafiają do niego zwykle później, gdy depresja jest już w bardziej zaawansowanym stadium. Mężczyźni z powodu depresji rzadziej są hospitalizowani niż kobiety i rzadziej podejmują próby samobójcze. Jednak aż sześć razy częściej niż kobiety popełniają samobójstwa (80-85 proc. samobójstw w Polsce to samobójstwa mężczyzn).

6. Po raku płuca najczęściej z nowotworów zabija rak jelita grubego

Na raka jelita grubego umiera co roku ok. 6,5 tys. mężczyzn. Ten typ nowotworu długo może nie dawać żadnych objawów, dlatego tak ważne jest wykonanie po 50.-55. roku życia kolonoskopii (w przypadku dobrego wyniku, badanie wystarczy powtórzyć za 10 lat). Jeśli mężczyzna ma obciążenie genetyczne (np. zespół Lyncha, polipowatość rodzinną), profilaktykę najlepiej rozpocząć już ok. 20. roku życia. Niezależnie od wieku wizyta u lekarza jest konieczna, jeśli pojawi się krew w stolcu, zmiana rytmu wypróżnień niespowodowana zmianą stylu życia, „ołówkowate”

7. Otyłość powoduje więcej przypadków niektórych nowotworów niż palenie

Palenie papierosów to nadal najpoważniejszy czynnik ryzyka wielu typów nowotworów, jednak w przypadku niektórych jeszcze groźniejsza jest otyłość. Zbędne kilogramy to ważny czynnik ryzyka 13 rodzajów nowotworów, m.in. jelita grubego, nerki, trzustki, przełyku, wątroby, nerek, żołądka, tarczycy. Z Polski tak szczegółowych danych nie ma, jednak w Wielkiej Brytanii policzono, że otyłość częściej przyczynia się do rozwoju raka jelita grubego, nerki i wątroby niż palenie papierosów. W Polsce już 7 na 10 dorosłych mężczyzn ma nadwagę i otyłość, a to nie tylko ryzyko raka, ale też chorób serca i cukrzycy. Męska otyłość (brzuszna) zwiększa także prawdopodobieństwo wystąpienia nadciśnienia, miażdżycy, chorób serca.

Okładka tygodnika WPROST: 31/2019
Więcej możesz przeczytać w 31/2019 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:

Czytaj także

 0