FOMO – co to jest, kto doświadcza, przyczyny, objawy i jak zapobiegać

FOMO – co to jest, kto doświadcza, przyczyny, objawy i jak zapobiegać

Dodano: 
Uzależnienie
Uzależnienie Źródło: Pixabay / natureaddict
Syndrom FOMO (Fear of missing out) to jeden z problemów współczesnej ludzkości. „Strach przed tym, co nas omija”, gdy jesteśmy offline, nie dotyczy jedynie młodego pokolenia, które nie wie, jak wyglądało życie przed erą Internetu. Czym jest FOMO? Jakie zachowania wskazują na FOMO i jak zapobiegać jego wystąpieniu? Podpowiadamy.

Syndrom FOMO to stosunkowo nowe zjawisko, które zaliczane jest do grupy schorzeń cywilizacyjnych. Może dotknąć każdego z nas, wpływając w negatywny sposób na jakość życia i sposób codziennego funkcjonowania. Zgodnie z definicją – syndromem FOMO określa się lęk przed wypadnięciem z obiegu w przypadku pozbawienia dostępu do Internetu oraz lęk przed byciem pozbawionym informacji m.in. od osób, z którymi kontaktujemy się na portalach społecznościowych.

Kto może doświadczyć FOMO?

Syndrom FOMO dotyczy nie tylko sytuacji, w których tracimy dostęp do Internetu lub poszczególnych mediów społecznościowych na skutek awarii, ale także sytuacji, w których jesteśmy zmuszeni „wylogować się do życia”. Wbrew pozorom – FOMO nie zagraża jedynie dzieciom i młodzieży, ale także osobom dorosłym, które korzystają z Internetu podczas codziennej pracy i wykorzystują sieć w celu kontaktowania się z rodziną i przyjaciółmi. Syndromem FOMO nazywane jest problematyczne korzystanie z Internetu – FOMO to rodzaj uzależnienia m.in. od korzystania z internetowych komunikatorów i mediów społecznościowych.

Syndrom FOMO dotyka nie tylko dzieci i młodzieży, jednak młode pokolenie szczególnie traci na ciągłym korzystaniu z urządzeń elektronicznych w czasie wolnym. Zabicie nudy i chęć nawiązania nowych znajomości szybko mogą przerodzić się w poważny problem, który zacznie utrudniać normalne funkcjonowanie.

Przyczyny FOMO (Fear of missing out)

Korzystanie z Internetu zapewnia satysfakcjonujące doświadczenia, jednak nieograniczony dostęp do informacji może z czasem zacząć nam szkodzić. Za pośrednictwem mediów społecznościowych nawiązujemy nowe znajomości, staramy się podtrzymywać relacje międzyludzkie i dzielimy się swoim życiem z innymi, nie widząc związanych z tym zagrożeń.

Za główne przyczyny tego syndromu uważa się niezaspokojoną potrzebę przynależności do danej społeczności oraz potrzebę bycia w stałej łączności ze światem. Inne przyczyny syndromu FOMO to m.in.:

  • brak akceptacji ze strony otoczenia,
  • chęć bycia popularnym i lubianym w mediach społecznościowych,
  • problemy w kontaktach z innymi ludźmi poza wirtualną rzeczywistością,
  • niezaspokojona potrzeba rozmowy z innymi ludźmi,
  • chęć wzbogacenia swojego życia.

Objawy FOMO (Fear of missing out)

Objawy FOMO można łatwo przeoczyć. W przypadku dzieci, młodzieży i osób dorosłych na lęk przed odłączeniem wskazują m.in.:

  • ciągły przymus noszenia telefonu i pozostawianie go zawsze w zasięgu wzroku,
  • ciągłe sprawdzanie, czy pojawiły się nowe powiadomienia np. z mediów społecznościowych,
  • natychmiastowe reagowanie na wiadomości i każde powiadomienie – także w sytuacjach, które wymagają rezygnacji z korzystania z telefonu np. podczas prowadzenia samochodu, na zajęciach w szkole, w trakcie spotkań towarzyskich i zawodowych, w godzinach nocnych,
  • częste korzystanie z telefonu tuż po przebudzeniu,
  • irracjonalny lęk przed pozbawieniem dostępu do informacji, gdy nie będziemy online,
  • gorsze samopoczucie i poczucie pustki, gdy telefon milczy,
  • zmiany nastroju na skutek braku reakcji na publikowane i udostępniane w mediach społecznościowych informacje oraz komentarze obserwujących nas osób,
  • zakładanie wielu kont na różnych portalach – pod własnym nazwiskiem i kont fikcyjnych,
  • dążenie do zyskania popularności i wzorowanie się na osobach obserwowanych w sieci.

Na syndrom FOMO wskazują również długie godziny spędzane w Internecie, co prowadzi do zaniedbywania codziennych obowiązków. Osoby z wysokim FOMO odczuwają negatywne emocje, gdy są pozbawione dostępu do sieci. Silny stres, uczucie niepokoju, rozdrażnienie, zaburzenia koncentracji i samotność, gdy nie korzystamy z Internetu to także objawy FOMO.

Jak rozpoznać FOMO (Fear of missing out)?

Korzystanie z Internetu wiąże się z różnymi zagrożeniami. FOMO jest jednym z nich – nie tylko zabiera cenny czas, ale także może prowadzić do pojawienia się objawów somatycznych – bóle brzucha, zawroty głowy, ból głowy, które wywołuje lęk związany z odłączeniem od globalnej sieci Internet oraz brak dostępu do informacji.

Rozpoznanie FOMO nie jest proste. Sygnały alarmowe, które powinny wzbudzić niepokój, często są bagatelizowane przez osoby dorosłe, które korzystają z chwili „spokoju”, gdy dziecko spędza czas w Internecie. Jeżeli występują wyszczególnione powyżej objawy problematycznego użytkowania Internetu, to nie należy zwlekać z podjęciem kroków w kierunku zmiany codziennych nawyków.

Jak zapobiegać FOMO (Fear of missing out)?

Łatwiej zapobiegać niż leczyć! Zapobieganie FOMO uwzględnia przede wszystkim ograniczenie korzystania z Internetu na rzecz aktywności ruchowej oraz zajęć rozwijających indywidualne pasje i talenty. Rodzice powinni kontrolować, ile czasu ich dzieci korzystają z Internetu oraz dawać dobry przykład – FOMO często dotyczy całych rodzin, powodując, że każdy z członków rodziny spędza czas z telefonem w ręku.

Co więcej, trzeba uświadamiać zagrożenia związane z ciągłym byciem online, mediami społecznościowymi itd., pielęgnować relacje międzyludzkie, zaproponować alternatywne formy spędzania czasu wolnego oraz pokazywać dzieciom i nastolatkom, że otaczający nas świat jest bardziej atrakcyjny i daje większe możliwości realizacji niż wirtualna rzeczywistość.

Czytaj też:
Do toalety ze smartfonem. Czy to uzależnienie? Dowiedz się, czym jest nomofobia
Czytaj też:
Czy od 1 lipca znowu będzie potrzebne skierowanie do psychologa? Zmiany w związku ze zniesieniem stanu zagrożenia epidemicznego

Źródło: Lange R., Nastolatki 3.0. Raport z ogólnopolskiego badania uczniów, Warszawa, NASK – Państwowy Instytut Badawczy 2021